Tematy zakazane – wykład w ratuszu

Świat, w którym żyli mieszkańcy wsi pełen był zjawisk niezrozumiałych, tajemniczych i budzących lęk. Ludność wiejską obowiązywał zestaw reguł i zakazów kulturowych dotyczących różnych obszarów życia. Ich przestrzeganie gwarantować miało pomyślność i chronić przed złem. Zjawiska te objęte były tabu. Nie wolno było o nich myśleć, mówić i wykonywać czynności z nimi związanych. To właśnie one stały się tematem wykładu prof. Violetty Wróblewskiej pt. „Tabu w polskich przekazach ludowych”. Spotkanie odbyło się 19 października w ramach cyklu „W czwartki o kulturze”.

W wypełnionej po brzegi sali sierpeckiego ratusza prowadząca omówiła wybrane zagadnienia tabuiczne dotyczące mowy, żywienia, miłości i śmierci. W swoim wywodzie posłużyła się przekazami tradycyjnego folkloru, w tym podaniami, bajkami, pieśniami i zagadkami ludowymi. Na wsiach długie jesienno-zimowe wieczory, spędzane najczęściej przy darciu pierza, łuskaniu grochu i przędzeniu wełny były czasem opowieści. Wypełniały je zdarzenia nadnaturalne, często też pojawiali się w nich święci i stworzenia fantastyczne. Dobro było w nich zawsze nagradzane, a niegodziwość karana. Pośrednimi ich słuchaczami były dzieci i młodzieży. Młode pokolenie uczyło się z nich zasad jakie obowiązywały w społeczności, co wolno mówić i robić, a co jest zabronione. Podstawą wielu z nich była magiczna wiara w możliwość zmiany rzeczywistości za pomocą utrwalonych przez tradycję czynności i zachowań. W drugiej części spotkania prelegentka opowiedziała o tym w jaki sposób zagadnienia objęte tabu wyznaczały granice bezpiecznej przestrzeni życia i jak budowały poczucie tożsamości wspólnoty wiejskiej. Wykład wywołał żywą i ciekawą dyskusję. Prof. Wróblewska odpowiadała również na liczne pytania zebranych.

Już za miesiąc, 9 listopada odbędzie się ostatnia już w tym roku prelekcja. Tym razem dr Jadwiga Biała, popularyzatorka astronomii, meteorytyki i historii nauki, od lat związana z Olsztyńskim Planetarium i Obserwatorium Astronomicznym, odsłoni przed słuchaczami tajemnicę gwiazdy betlejemskiej. Wykład rozpocznie się jak zwykle o godz. 17.00. Wstęp wolny. Serdecznie zapraszamy!